۱۲/۲۲/۱۳۸۶

محمد زكريای رازی و نظریه اتمی

محمد زكرياي رازي (925- 841 ميلادی/304-244 خورشيدی) پزشک، فیلسوف، شیمی دان و فیزیکدان ایرانی در كتاب شكوك بر جالينوس پس از معرفي نظريه‌ي اتمي دموكريتوس و نقد نظر مخالفان او، نظريه‌ي اتمي خود را معرفي كرده است.

او معتقد بود كه هيولاي مطلق پيش از خلقت عالم (يعني ماده‌ي پيش از پديد آمدن هستي) عبارت بود از ذرات تجزيه‌ناپذير (اتم‌ها) .

اتم‌ها به نسبت‌هاي مختلفي با خلاء آميخته‌اند و عناصر را پديد آورده‌اند. ويژگي‌هاي عناصر گوناگون از نسبت‌هاي متفاوت ماده و خلاء بر مي‌خيزد؛ چنان‌كه عناصر سنگين، مثل خاك و آب، ميل حركت به مركز زمين دارند، در حالي كه عناصر سبك، مثل هوا و آتش، كه نسبت خلاء در آ‌ن‌ها بيشتر است، به سوي بالا حركت مي‌كنند .

به نوشته‌ي كارشناسان بنياد فيزيك آمريكا، مانند اين نظريه را 800 سال بعد جان دالتون پيشنهاد كرد .

پایگاه معتبر Physics.org می نویسد : « تئوری اتمی او فوق العاده نزدیک به تئوری مدل اتمی جان دالتون در هزار سال بعد بود . اگرچه کاملا اتخاذ و پذیرفته نشد .»

Atomic theory into something that was remarkably close to John Dalton's scheme a thousand years later. However, it was not widely adopted


البته، بيان رازي با بيان رابرت بويل نيز شباهت دارد. رابرت بويل با چند آزمايش نشان داد كه هوا را مي‌توان فشرده كرد تا فضاي كمتري بگيرد. بنابراين، نتيجه گرفت كه هوا بايد از ذره‌هاي بسيار كوچكي درست شده باشد كه بين آن‌ها فضاي خالي وجود دارد. اين ذره‌ها به هنگام فشرده كردن هوا به هم نزديك مي‌شوند. او نشان داد كه گازهاي ديگر نيز چنين ويژگي را دارند .

اما اگر نظر نيوتن را درباره‌ي اتم‌ها در نظر بگيريم، جايگاه رازي بيشتر روشن مي‌شود.

نيوتن در كتاب نورشناسي خود مي‌گويد:

« خداوند به هنگام آفرينش جهان، ذره‌هاي سخت و نفوذناپذيري را در اندازه‌ها و شكل‌هاي متفاوت آفرييد و مواد گوناگون از نسبت‌هاي متفاوتي از آن ذره‌ها و فضا ساخته شدند. آن ذره‌ها به اندازه‌اي سخت هستند كه هرگز شكسته نمي‌شوند و چه قدرتي مي‌تواند چيزي را كه خداوند در آفرينش آغازين پديد آورده است، بشكند » .



منابع:
1. اذكايي، پرويز. حكيم رازي(حكمت طبيعي و نظام فلسفي). طرح نو، چاپ دوم، 1384
2. آسيموف، آيزاك. اتم. ترجمه‌ي هوشنگ شريف‌زاده. فاطمي، چاپ دهم، 1381
3. بريتانيكا، مقاله‌ي اتم، سي‌دي 2006
4. پایگاه معتبر Physics.org
----- کلیه حقوق این مطلب متعلق به وبلاگ خلیج فارس می باشد -----
---- وبلاگ خلیج همیشه فارس ----
Golfe Persique .::. خلیج فارس .::. Persian Gulf

۶ نظر:

بنفشه گفت...

خیلی جالبه ... هرچی که ایرانی ها کشف می کنند دیگران به اسم خودشان ثبت می کنند

حامد گفت...

امیدوارم روزی فرا رسد که جهانیان از قدرت ایرانی در علم و دانش و فناوری آگاه شوند .

hanie گفت...

salam man hanie hastam dar morede aghayede falsafie zakariaye razi tahghigh mikonam .mikhastam bebinam to chizi miduni ya manbaee mishnasi?age baram mail bezani khoshhal misham.neron_173@yahoo.com
merci.

ناشناس گفت...

سلام دوستان، اگه به توضیحات ویکیپدیا مراجعه کنید توضیح مفصلی‌ از ذکریا راضی‌ می‌بینید. http://en.wikipedia.org/wiki/Al-Razi

در قسمت آخر نظر راضی‌ در مورد مذهب پرسیده شده. راضی‌ ۳ کتاب در مورد مذهب نوشته که در هر ۳ تا سعی‌ کرده دروغ گو بودن پیامبران رو ثابت کنه. و میگه، طبقه چه قانونی‌ خداوند یک نفر رو انتخاب می‌کنه و به اون برتری میده . و تمام پیامبران رو نفی می‌کنه. و در پایان نتیجه گیری می‌کنه که همه اونها دارای ناراحتی‌ روانی‌ بودن. ولی‌ خداوند رو قبول داره و تعریف بسیار قشنگی‌ از زندگی‌ بد از مرگ می‌کنه. جالبه که بدونید اگر در ویکیپدیا زبان فارسی‌ رو انتخاب کنید، دقیقا همین قسمتها حذف شده ولی‌ در قسمت انگلیسی‌ هست، شاید به این خاطر که مردم فارسی‌ زبان نسبت به مذهب تعصب دارن.

farbod Aprin گفت...

با سلام و خسته نباشید

چند روز پیش نمایشگاهی در دانشگاه بخوم آلمان تحت عنوان دانشمندان، کارهای مهمی که انجام داده اند و و طب سنتی اسلامی برگزار شده بود و در میان اشخاص نام دانشمندمان زکریای رازی و تصویری منتصب وی به چشم می خورد، نکته ای که من متوجه شدم در لیست کار های ایشان اشاره ای به کشف الکل و جوهر گوگرد (اسید سولفوریک)
نشده بود ! با برگزار کننده نمایشگاه صحبت کردم و ایمیل هم دادم ، گفت برای ادعای خود رفرسی داری ؟ من در موتور های جستجو به زبان های اینگلیسی ، فارسی و آلمانی گشته ام ولی متاسفانه رفرنسی پیدا نکردم ، حتی داخل ویکی پیدا اینگلیسی به این موضوع هیچ اشاره ای نشده است که بنظر من شرم آور است ، لطفا در این رابطه اگر آگاهی دارید حتما مرا در جریان بگذارید تا کارهای دانشمندانمان دستخوش فراموشی و تباهی نگردد، بدرود.

ناشناس گفت...

Farbod:
Wikipediaye Almani in matlab ro neveshteh:
Ihm soll als Erstem die Herstellung von höherprozentigem Alkohol durch die Destillation aus Wein gelungen sein.